Kategoria: 
Tarczyca jest niewielkim gruczoÅ‚em znajdujÄ…cym siÄ™ na szyi pod grdykÄ…. U mężczyzn waży zalewie 25 g, u kobiet – 18 g. Mimo że leży tuż pod skórÄ…, jest niewidoczna, dopóki nie stanie siÄ™ powiÄ™kszona na skutek chorób. PowiÄ™kszonÄ… tarczycÄ™ nazywamy wolem, jest wtedy widoczna jako spore zgrubienie na szyi.
 Jod - niezbędny do prawidłowej pracy tarczycy
Komórki tarczycy produkujÄ… 3 rodzaje hormonów: tyroksynE(T3), trójjodotyroniny (T4) oraz kalcytoninÄ™. Do ich wytwarzania jest niezbÄ™dny jod. Jest to pierwiastek Å›ladowy, który organizm zużywa w iloÅ›ci 100 – 200 mikrogramów dziennie. Jod znajduje siÄ™ w soli kuchennej, którÄ… specjalnie uzupeÅ‚nia siÄ™ tym pierwiastkiem, oraz w rybach morskich. Sól w wiÄ™kszych iloÅ›ciach szkodzi zdrowiu, dlatego trzeba ograniczać jej spożycie. Natomiast w celu uzupeÅ‚nienia niedoborów jodu należy 2 razy w tygodniu spożywać ryby morskie, Å›wieże lub mrożone, przetworzone – nie zawierajÄ… jodu. Taka ilość zaspokaja potrzeby organizmu ten pierwiastek. Niedobory jodu powodujÄ… zakłócenia w wytwarzaniu hormonów tarczycy. Ich nadmiar w organizmie powoduje nadczynność tarczycy, czyli przyspieszenie wszelkich procesów psychicznych i fizycznych, a niedobór – niedoczynność,czyli spowolnienie.
Do czego służą hormony produkowane przez tarczycę?
Hormony tarczycy regulujÄ… wiÄ™kszość czynnoÅ›ci życiowych organizmu, przede wszystkim od nich zależy tempo przemiany materii, praca oÅ›rodkowego ukÅ‚adu nerwowego, prawidÅ‚owy skÅ‚ad koÅ›ci. Niedobór jodu u kobiety w ciąży powoduje ciężkie uszkodzenia pÅ‚odu – upoÅ›ledzenie umysÅ‚owe i niedorozwój koÅ›ci.
Skutki braku jodu
Gdy występują niedobory jodu, organizm stara się jak najwięcej go wychwycić z krwioobiegu. W tym celu tarczyca zwiększa swą masę. Większa ilość tkanki pozwala na produkcję hormonów w wystarczających ilościach. Powstaje wówczas tzw. wole nieczynne. Leczenie polega na podawaniu preparatów z tyroksyną lub jodem. Jeśli przez 2 lata wole się nie zmniejsza, zostaje usunięte chirurgicznie.
Niedoczynność tarczycy
Jeśli pacjent uskarża się na ciągłe zmęczenie, osłabienie, ma gorszą pamięć, nie może się skoncentrować, jest spowolniony, stale odczuwa zimno, tyje mimo niezmieniania nawyków żywieniowych, cierpi na zaparcia to oznacza, że występuje u niego niedoczynność tarczycy. U kobiet dodatkowo pojawiają się obfite krwawienia, wydłużone cykle miesiączkowe, a nawet niepłodność. Mężczyźni cierpią na obniżenie libido i zaburzenia potencji. U obydwu płci wypadają włosy, a skóra jest szorstka i sucha.
Przyczyną niedoczynności jest przewlekłe zapalenie tarczycy atakowanej przez układ odpornościowy organizmu Jest to choroba Hashimoto. Inną przyczyną jest operacyjne usunięcie tarczycy lub leczenie jodem radioaktywnym.
Tarczyca nie wytwarza wówczas wystarczającej ilości hormonów. Dlatego leczenie polega na podawaniu preparatów z tyroksyną.
Nadczynność tarczycy
Nadczynność tarczycy powoduje odwrotne skutki niż niedoczynność. Chory jest pobudzony, nerwowy, ( w chorobie zaawansowanej może dojść do choroby psychicznej), chudnie mimo zwiększonego apetytu, cierpi na kołatanie serca i biegunki stale odczuwa gorąco. U kobiet pojawiają się zakłócenia cyklu lub utrata miesiączki.
PrzyczynÄ… nadczynnoÅ›ci sÄ… zaburzenia w pracy ukÅ‚adu odpornoÅ›ciowego (choroba Graves – Basedowa), który atakuje komórki tarczycy. Nie otrzymuje ona wówczas sygnaÅ‚u z mózgu, że w organizmie jest wystarczajÄ…ca ilość hormonów, dlatego produkuje je nieustannie w zwiÄ™kszonych iloÅ›ciach. Organizm dziaÅ‚a wtedy na „szybszych obrotach”, wszystkie procesy zostajÄ… przyspieszone.
Inną przyczyną nadczynności są guzki na gruczole. Wtedy też dochodzi do zakłóceń komunikacji między mózgiem i tarczycą , więc wytwarza się nadmiar hormonów.
Leczenie farmakologiczne polega na zażywaniu tyreostatyków lub radioaktywnego jodu. Gdy przyczyną nadczynność są guzki, przeprowadza się operacyjne usunięcie nadczynnej tkanki.
Skuteczne w leczeniu chorób tarczycy są też leki wspomagające terapię, np. alvidar, thyax, thyromine.
Podobne:
No tags for this post.